น้ำหนักตามปริมาตร (Volumetric Weight / DIM Weight) คืออะไร?
สำหรับผู้ที่ขายของออนไลน์หรือต้องส่งพัสดุเป็นประจำ คงเคยเจอเหตุการณ์ที่ "ของน้ำหนักเบา แต่ทำไมค่าส่งถึงแพงหูฉี่?" คำตอบของปัญหานี้อยู่ที่หลักการคิดค่าจัดส่งของบริษัทขนส่ง ที่เรียกว่า Volumetric Weight (หรือ Dimensional Weight) ซึ่งเป็นการคำนวณน้ำหนักจาก ขนาดความกว้าง ความยาว และความสูงของกล่อง แทนที่จะดูแค่น้ำหนักจากเครื่องชั่งเพียงอย่างเดียว
ทำไมบริษัทขนส่งถึงต้องคิดน้ำหนักตามปริมาตร?
เครื่องบิน รถบรรทุก หรือตู้คอนเทนเนอร์ มีพื้นที่จำกัด หากบริษัทขนส่งรับฝากพัสดุที่มีน้ำหนักเบาแต่ชิ้นใหญ่มากๆ (เช่น ตุ๊กตาหมีตัวใหญ่ หรือ หมอน) พัสดุเหล่านี้จะไปกินพื้นที่ของพัสดุชิ้นอื่น ทำให้รถหนึ่งคันบรรทุกของได้น้อยลงและไม่คุ้มค่าใช้จ่ายในการวิ่งรถ ด้วยเหตุนี้ บริษัทขนส่งจึงต้องตั้งกฎ Chargeable Weight หรือน้ำหนักที่จะใช้ในการคิดเงิน โดยจะ เปรียบเทียบระหว่าง "น้ำหนักจริง" และ "น้ำหนักปริมาตร" ว่าค่าใดมากกว่ากัน จะนำค่านั้นมาคิดค่าบริการ
สูตรการคำนวณ Volumetric Weight
น้ำหนักปริมาตร (kg) = (กว้าง x ยาว x สูง เป็นเซนติเมตร) / ตัวหารของบริษัทขนส่ง
ตัวหาร (DIM Factor) มักจะแตกต่างกันไปตามบริษัทขนส่งและประเภทของการจัดส่ง (เช่น ทางบก ทางเรือ หรือทางอากาศ):
- หาร 5,000 : เป็นมาตรฐานสากลที่ใช้บ่อยที่สุด มักพบในบริการจัดส่งระหว่างประเทศ เช่น DHL, UPS, FedEx
- หาร 6,000 : มักพบในบริการไปรษณีย์ไทย (สำหรับการส่งพัสดุระหว่างประเทศบางประเภท) และขนส่งเอกชนในประเทศบางราย
ตัวอย่างการคำนวณเพื่อเปรียบเทียบ
สมมติว่าคุณต้องการส่งกล่องพลาสติกเปล่า น้ำหนักจริง 2 กิโลกรัม
บรรจุในกล่องขนาด กว้าง 40 ซม. x ยาว 50 ซม. x สูง 30 ซม.
ส่งผ่านบริษัทขนส่งที่ใช้ตัวหาร 5000
- คำนวณปริมาตร = 40 x 50 x 30 = 60,000 ลบ.ซม.
- หารด้วย 5000 = 60,000 / 5,000 = 12 กิโลกรัม
สรุป: แม้ว่ากล่องจะหนักแค่ 2 กก. แต่บริษัทขนส่งจะคิดค่าส่งคุณที่น้ำหนัก 12 กก. (Chargeable Weight)
ทริคการลดค่าจัดส่งสำหรับพ่อค้าแม่ค้าออนไลน์
- เลือกขนาดกล่องให้พอดี: นี่คือวิธีที่ดีที่สุด หลีกเลี่ยงการใช้กล่องใบใหญ่เกินความจำเป็นแล้วยัดบับเบิ้ลกันกระแทกเข้าไปเยอะๆ เพราะคุณจะเสียค่าอากาศเปล่าๆ
- ยุบหรือบีบอัดสินค้า: หากสินค้าเป็นเสื้อผ้า ผ้าห่ม หรือตุ๊กตา การใช้ถุงสุญญากาศ (Vacuum Bag) ก่อนแพ็คลงกล่องหรือซอง จะช่วยลดพื้นที่และลด Volumetric Weight ได้มหาศาล
- ใช้ซองพลาสติกแทนกล่อง: สำหรับสินค้าที่ไม่แตกหักง่าย เช่น เสื้อผ้า การใส่ซองพลาสติกมักจะไม่มีการคิดน้ำหนักปริมาตร หรือถ้าคิดก็จะมีขนาดที่แนบเนื้อไปกับสินค้า ทำให้ประหยัดได้มากกว่า
ก่อนที่จะแพ็คสินค้าทุกครั้ง ลองใช้ เครื่องคำนวณ Volumetric Weight ของเรา เพื่อตรวจเช็คให้แน่ใจว่าคุณไม่ได้เผลอใช้กล่องที่ใหญ่เกินไป จนทำให้ต้นทุนค่าจัดส่งบานปลาย!