อาหารที่เรากิน กระทบโลกแค่ไหน? เข้าใจ Food Carbon Footprint

หลายคนอาจไม่ทราบว่า ระบบอาหาร (Food System) ตั้งแต่การเกษตร การทำปศุสัตว์ การแปรรูป ไปจนถึงการขนส่ง มีสัดส่วนในการปล่อยก๊าซเรือนกระจกสูงถึง 26% หรือ 1 ใน 4 ของการปล่อยก๊าซเรือนกระจกทั้งหมดบนโลก สิ่งที่เราเลือกตักเข้าปากในทุกๆ มื้อ จึงมีผลกระทบโดยตรงต่อสภาวะโลกร้อน (Global Warming) อย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้

ทำไมเนื้อวัวถึงมีคาร์บอนฟุตพริ้นท์สูงที่สุด?

หากคุณใช้เครื่องคำนวณด้านบนเปรียบเทียบระหว่าง "เนื้อวัว (Beef)" 1 กิโลกรัม กับ "เต้าหู้ (Tofu)" 1 กิโลกรัม คุณจะพบตัวเลขที่ต่างกันอย่างน่าตกใจ เนื้อวัวปล่อยก๊าซเรือนกระจกมากกว่าเกือบ 30 เท่า! สาเหตุหลักมาจาก:

• ก๊าซมีเทน (Methane): วัวและแกะเป็นสัตว์เคี้ยวเอื้อง (Ruminants) กระบวนการย่อยอาหารของพวกมันทำให้เกิดการเรอและตดเป็นก๊าซมีเทน ซึ่งมีฤทธิ์ทำให้โลกร้อนรุนแรงกว่า CO2 ถึง 25-28 เท่า
• การใช้พื้นที่ (Land Use Change): การปศุสัตว์ขนาดใหญ่ต้องใช้พื้นที่มหาศาล ทั้งสำหรับเลี้ยงสัตว์และปลูกพืชอาหารสัตว์ ทำให้เกิดการตัดไม้ทำลายป่า (Deforestation)
• ความไม่มีประสิทธิภาพในการแปลงอาหาร: วัวต้องกินอาหารปริมาณมหาศาลเพื่อสร้างโปรตีนเพียง 1 กิโลกรัมให้มนุษย์บริโภค เทียบกับไก่หรือหมูที่ใช้อาหารน้อยกว่ามาก

Plant-based Diet: ทางรอดของโลก?

อาหารที่มาจากพืช (Plant-based) เช่น ผัก ผลไม้ ถั่ว และธัญพืช มีค่าคาร์บอนฟุตพริ้นท์ที่ต่ำมาก เนื่องจากพืชอาศัยการสังเคราะห์แสงดึง CO2 จากอากาศมาสร้างการเจริญเติบโต การลดการบริโภคเนื้อสัตว์ (โดยเฉพาะเนื้อแดง) แล้วหันมาเพิ่มสัดส่วนโปรตีนจากพืช จึงเป็นหนึ่งในการลงมือทำที่ง่ายและทรงพลังที่สุดที่บุคคลธรรมดาจะช่วยกู้โลกได้

ข้อยกเว้นที่น่าสนใจ: "ข้าว"

แม้ข้าว (Rice) จะเป็นพืช แต่กลับมีคาร์บอนฟุตพริ้นท์สูงกว่าข้าวสาลีหรือเต้าหู้ สาเหตุมาจาก นาข้าวที่มีน้ำขัง ทำให้เกิดแบคทีเรียย่อยสลายอินทรียวัตถุแบบไร้ออกซิเจน ซึ่งก่อให้เกิดก๊าซมีเทนลอยสู่ชั้นบรรยากาศนั่นเอง (ปัจจุบันเกษตรกรจึงเริ่มหันมาใช้วิธีทำนาแบบเปียกสลับแห้งเพื่อลดปัญหานี้)

ลองนึกภาพ: การกินสเต็กเนื้อวัวชิ้นใหญ่ 1 กิโลกรัม ปล่อยคาร์บอนเทียบเท่ากับการขับรถยนต์น้ำมันไปไกลเกือบ 500 กิโลเมตร! มื้อต่อไปของคุณ ลองใช้เครื่องมือ คำนวณคาร์บอนฟุตพริ้นท์อาหาร ของเรา เพื่อประกอบการตัดสินใจเลือกมื้ออร่อยที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมมากขึ้นกันเถอะ