CBM คืออะไร? การคำนวณ CBM สำคัญอย่างไรกับการขนส่งสินค้า
CBM (Cubic Meter) หรือ ลูกบาศก์เมตร คือหน่วยวัดปริมาตรที่ใช้กันอย่างแพร่หลายในอุตสาหกรรมโลจิสติกส์และการขนส่งสินค้าระหว่างประเทศ ไม่ว่าจะเป็นการนำเข้า-ส่งออกทางเรือ (Sea Freight) หรือทางอากาศ (Air Freight) รวมถึงการขนส่งทางบก การคำนวณ CBM เป็นสิ่งจำเป็นมาก เพราะบริษัทขนส่งจะใช้ค่านี้ในการประเมินพื้นที่ระวางสินค้าและคิดค่าบริการขนส่งได้อย่างถูกต้องแม่นยำ
วิธีคำนวณ CBM ด้วยตัวเอง
สูตรการคำนวณ CBM หรือปริมาตรของสินค้า สามารถทำได้ง่ายๆ โดยการนำความกว้าง ความยาว และความสูงของกล่องบรรจุภัณฑ์มาคูณกัน (ในหน่วยเมตร)
สูตร: กว้าง (m) x ยาว (m) x สูง (m) = CBM (ลูกบาศก์เมตร)
- หากวัดเป็น เซนติเมตร (cm) ให้ใช้สูตร: (กว้าง x ยาว x สูง) / 1,000,000 = CBM
- หากวัดเป็น มิลลิเมตร (mm) ให้ใช้สูตร: (กว้าง x ยาว x สูง) / 1,000,000,000 = CBM
- หากวัดเป็น นิ้ว (inch) ให้แปลงเป็นเซนติเมตรก่อน (1 นิ้ว = 2.54 ซม.) แล้วค่อยคำนวณตามสูตรเซนติเมตร
ทำไมถึงต้องมีการคิด "น้ำหนักเชิงปริมาตร" (Volumetric Weight)?
ในวงการขนส่งไม่ได้ดูแค่ "น้ำหนักจริง" (Actual Weight) ของสินค้าอย่างเดียว ลองจินตนาการว่าคุณส่ง "หมอนสำลี" จำนวน 1 คันรถบรรทุก หมอนมีน้ำหนักเบามาก แต่กลับกินพื้นที่เต็มคันรถ หากบริษัทขนส่งคิดค่าส่งตามน้ำหนักจริงเพียงอย่างเดียว ก็จะขาดทุนมหาศาล ด้วยเหตุนี้จึงต้องมี น้ำหนักเชิงปริมาตร (Volumetric Weight / Dimensional Weight) เพื่อนำมาเปรียบเทียบกับน้ำหนักจริง โดยหลักการคือ บริษัทขนส่งจะเลือกเก็บค่าบริการจากค่าที่มากกว่า เพื่อความเป็นธรรมต่อผู้ให้บริการและผู้ใช้บริการ
มาตรฐานการแปลง CBM เป็นน้ำหนักเชิงปริมาตร
- การขนส่งทางเรือ (Sea Freight / LCL): 1 CBM มักจะเทียบเท่ากับน้ำหนัก 1,000 กิโลกรัม (1 ตัน)
- การขนส่งทางอากาศ (Air Freight): 1 CBM มักจะเทียบเท่ากับน้ำหนัก 167 กิโลกรัม
- การขนส่งทางรถยนต์ (Truck / Land Freight): 1 CBM มักจะเทียบเท่ากับน้ำหนัก 333 กิโลกรัม (อาจแตกต่างกันไปตามผู้ให้บริการ)
ตัวอย่างการคิดค่าขนส่ง
สมมติว่าคุณส่งสินค้าทางอากาศ 1 กล่อง ขนาด 50x50x50 ซม. และมีน้ำหนักจริง 15 กิโลกรัม
1. คำนวณ CBM: (50 x 50 x 50) / 1,000,000 = 0.125 CBM
2. แปลงเป็นน้ำหนักเชิงปริมาตรทางอากาศ: 0.125 x 167 = 20.87 กิโลกรัม
3. เปรียบเทียบ: น้ำหนักจริง 15 กก. < น้ำหนักเชิงปริมาตร 20.87 กก.
สรุป: สายการบินจะคิดค่าระวางขนส่งของคุณที่น้ำหนัก 21 กิโลกรัม (ปัดเศษขึ้น) เพราะน้ำหนักเชิงปริมาตรมากกว่าน้ำหนักจริงนั่นเอง
เคล็ดลับการลดต้นทุนขนส่ง
เนื่องจากปริมาตรมีผลโดยตรงต่อค่าขนส่ง การแพ็คสินค้าให้กะทัดรัดที่สุด (Optimization) หรือลดพื้นที่ว่างในกล่อง (Void space) จะช่วยลดค่า CBM ลงได้ ซึ่งส่งผลให้คุณประหยัดค่าขนส่งได้อย่างเป็นกอบเป็นกำ โดยเฉพาะอย่างยิ่งการส่งออกสินค้าระหว่างประเทศที่ค่าขนส่งมีราคาสูง การเลือกใช้เครื่องมือ โปรแกรมคำนวณ CBM ออนไลน์ จะช่วยให้คุณประเมินต้นทุนได้รวดเร็วและแม่นยำยิ่งขึ้น ก่อนที่จะติดต่อบริษัท Forwarder เพื่อจองระวางเรือหรือเครื่องบินต่อไป